Năm 2026 là năm thuế của hộ kinh doanh thay đổi nhiều nhất trong khoảng mười năm gần đây. Nhiều người sang quán vẫn nói theo kiểu cũ: "quán đóng thuế khoán mỗi tháng vài trăm nghìn". Câu này giờ không còn đúng nữa. Người nhận quán nên hiểu cách mới trước khi tính lời lỗ.
Bài này không thay được kế toán hay cán bộ thuế. Nó chỉ tóm những thay đổi chính đã được công bố, và chỉ ra chỗ cần hỏi kỹ cho quán của mình.
Ba thay đổi lớn từ năm 2026
Bỏ thuế khoán. Theo Nghị quyết 198/2025/QH15, từ ngày 1/1/2026 không còn cách tính thuế khoán cho hộ kinh doanh. Hộ chuyển sang tự khai, tự nộp dựa trên doanh thu thực tế.
Bỏ lệ phí môn bài. Cũng từ đầu năm 2026, hộ kinh doanh không còn phải khai và nộp lệ phí môn bài hằng năm.
Ngưỡng doanh thu chịu thuế nâng lên 1 tỷ đồng mỗi năm. Nghị định 141/2026/NĐ-CP, sửa Nghị định 68/2026/NĐ-CP, nâng ngưỡng từ 500 triệu lên 1 tỷ đồng, áp dụng từ 1/1/2026. Hộ có doanh thu năm từ 1 tỷ trở xuống không phải nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân.
1 tỷ một năm là bao nhiêu mỗi ngày
Đổi ra cho dễ hình dung: 1 tỷ đồng mỗi năm là khoảng 83 triệu mỗi tháng, tức gần 2,8 triệu mỗi ngày nếu mở cả tháng. Một quán cafe nhỏ trong hẻm, một tiệm trà sữa bán vài chục ly mỗi ngày thường nằm dưới mức này. Một quán cơm văn phòng đông, một quán cafe mặt tiền lớn có thể vượt.
Khi quán vượt 1 tỷ
Theo các văn bản hướng dẫn, hộ có doanh thu vượt ngưỡng phải kê khai thuế theo kỳ. Về thuế thu nhập cá nhân, hộ có doanh thu tới 3 tỷ đồng mỗi năm được chọn một trong hai cách: tính theo tỷ lệ phần trăm trên phần doanh thu vượt ngưỡng, hoặc tính theo thu nhập (doanh thu trừ chi phí) nhân thuế suất. Hộ trên 3 tỷ đồng phải tính theo thu nhập. Tỷ lệ phần trăm khác nhau theo ngành, và quán ăn uống có tỷ lệ riêng.
Hộ có doanh thu trên 1 tỷ đồng còn phải dùng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế, hoặc hóa đơn khởi tạo từ máy tính tiền kết nối với cơ quan thuế. Đây là chi phí và việc làm mới mà nhiều quán nhỏ trước đây chưa từng có.
Chi tiết từng tỷ lệ, kỳ khai, mẫu tờ khai có thể còn được điều chỉnh. Hãy hỏi cơ quan thuế quản lý địa bàn hoặc một kế toán dịch vụ cho trường hợp cụ thể của quán.
Doanh thu thật giờ có hai tác dụng: để định giá quán, và để biết quán của mình rơi vào nhóm thuế nào.
Điều này đổi gì khi nhận quán
Doanh thu khai với thuế là một nguồn để đối chiếu. Khi thuế tính theo doanh thu thực tế, người sang có số liệu đã khai với cơ quan thuế. Nếu họ nói quán bán 150 triệu mỗi tháng mà số đã khai chỉ bằng một phần ba, một trong hai con số đang sai. Hỏi thẳng, và nghe cách họ giải thích.
Tính thuế vào chi phí nếu quán vượt ngưỡng. Một quán doanh thu 1,5 tỷ mỗi năm sẽ có thêm khoản thuế và chi phí hóa đơn điện tử. Khoản này phải trừ vào lợi nhuận khi tính thời gian hoàn vốn.
Nợ thuế cũ không đi theo bạn, nhưng nên ghi rõ. Hộ kinh doanh mới của bạn là một hộ khác. Dù vậy, hợp đồng sang nhượng nên ghi người sang tự chịu mọi nghĩa vụ thuế phát sinh trước ngày bàn giao, và hoàn tất thủ tục chấm dứt hộ cũ. Xem bài đăng ký hộ kinh doanh khi nhận quán.
Tách tài khoản và phần mềm ngay từ đầu
Khi thuế tính theo doanh thu thực tế, tiền đi vào tài khoản nào, phần mềm bán hàng ghi tên ai đều có ý nghĩa. Nhiều quán sau khi sang vẫn nhận chuyển khoản vào tài khoản của người sang thêm vài tuần cho tiện. Doanh thu đó khi ấy nằm trong số liệu của người khác. Ngay từ ngày nhận quán, đổi mã QR nhận tiền, tài khoản trên app giao hàng và phần mềm bán hàng sang tên mình. Việc này vừa tránh rối về thuế, vừa giúp bạn có số liệu sạch từ tháng đầu tiên.
Câu hỏi nên đặt cho người sang
Quán đang khai doanh thu bao nhiêu mỗi năm? Năm 2026 đã nộp hay thông báo doanh thu gì với thuế chưa? Quán đang dùng phần mềm bán hàng hay máy tính tiền nào, có xuất hóa đơn không? Có khoản thuế nào đang chờ xử lý không?
Người sang không cần trả lời hoàn hảo. Nhưng cách họ trả lời cho bạn biết quán được quản lý cẩn thận tới đâu.
Ghi nhớ trước khi tính lời lỗ
- Biết doanh thu năm thật của quán, dưới hay trên 1 tỷ
- Đối chiếu doanh thu người sang nói với số đã khai thuế
- Quán vượt 1 tỷ: tính thêm thuế và hóa đơn điện tử vào chi phí
- Hợp đồng ghi người sang chịu thuế phát sinh trước bàn giao
- Người sang cam kết chấm dứt hộ kinh doanh cũ
- Hỏi cơ quan thuế hoặc kế toán cho trường hợp cụ thể
Quy định thuế với hộ kinh doanh đang được hướng dẫn thêm trong năm. Bài viết theo các văn bản đã công bố tới tháng 11/2026. Trước khi ra quyết định, kiểm tra lại với cơ quan thuế nơi đặt quán.
